|
 . اما اینکه چه مسئولیتی به چه شخصی واگذار می شود محل بحث است؛ مسئولیتها،
امانتهایی در دستان صاحبان قدرت هست که افراد برای مسئولیت های واگذار شده در مرحله
اول باید شایستگیهای لازم را داشته
باشند. به این صورت که هم داری علم و تجربه کافی نسبت به مسئولیت مدنظر باشند و هم به محیط و منطقه ای که در آن
فعالیت میکنند، اشراف کامل داشته باشند و در ورای آنها، دارای تعهد و وجدان کاری
هم باشند؛ افرادی که دارای تعهد اخلاقی و وجدان کاری هستند، هیچ گاه به خود اجازۀ پذیرش
مناصبی نمیدهند که از عهدۀ انجام آنها خارج است و یا علم و توانایی انجام امور
محوله را ندارند بلکه مسیر را نیز برای روی کار آمدن شایستهترین افراد هموار میکنند.
از سوی دیگر تمام مدیران و رهبران باید هنر تفویض
اختیار را بهطور تماموکمال فرا گیرند. درک چگونگی و زمان مناسب برای محولکردن
مسئولیت به دیگران در حفظ میزان بالای بهرهوری هم در سطح فردی و هم در سطح
اجتماعی ضروری است. باید گفت آشنا بودن با نحوه تفویض اختیار، یک مهارت ضروری برای
رهبری اثربخش است و در واقع یادگیری چگونگی تفویض اختیار برابر است با ایجاد یک
تیم کارآمد و منسجم که میتواند ضربالاجل فعالیت ها را رعایت کند. متأسفانه
بسیاری از مدیران نمیدانند چطور باید
تفویض اختیار را بهدرستی انجام دهند یا حتی امور را اشتباها به فردی فاقد صلاحیت واگذار می کنند و همین می شود که خدمت به
مردم به عنوان محصول نهایی با انواعی از اشکالات و انتقادات همراه می شود.
هر مسئولی، در هر نهاد و سازمانی بر اساس اصولی مسئولیت می گیرد . لذا کسانی که افرادی نامطلوب
را منصوب می کنند ، باید پاسخگوی انتخاب
خویش باشند. ناتوانی در شناخت شایستهترین افراد و به کار گرفتن آنها، سبب بر سر
کار آمدن افرادی میشود که نمیتوانند حق اداره امور را ادا کنند و به این ترتیب
جامعه با چالشهای اقتصادی، سیاسی، فرهنگی و اجتماعی مواجه میشود. بر این اساس،
اگر آرای افراد مبتنی بر شاخصههای مورد قبول افکار عمومی نباشد و در عوض، آغشته
به گرایشهای سیاسی و سلیقه شخصی و یا ارتباطات فامیلی و حزبی و رفاقتی باشد، سهمی بسزایی در عقب ماندگی خواهند داشت.
تفویض اختیار در سازمانها و ادارات به
ویژه سازمانهای بزرگ امری اجتناب ناپذیر است، اما مدیرانی موفق ترند که در بکار
گری اصول تفویض اختیار توجه لازم را به توانایی و استعدادهای زیر دستان داشته باشند و ضمن پرورش و مشارکت آنان در انجام هر
چه بهتر وظایف حیطه مسئولیت سازمان را به سوی اهداف عالی سوق دهند تفویض اختیار ،
به عنوان یکی از مهمترین نرم افزارهای مدیریتی، به سازمان و مدیریت حیات و پویایی
می بخشد. تفویض اختیار باید بر ساختار و تشکیلات سازمانی، اهداف و ماموریت آن،
متمرکز و غیر متمرکز بودن آن، میزان تخصصی و حرفه ای بودن آن و ... استوار باشد.
نکته مهم در تفویض اختیار مدیران این است که مدیران باید هر گونه ابهام در واگذاری
امور را مرتفع کرده و عمل انگیزش در زیر دستان را تقویت نماید و بالاخره اینکه
تفویض اختیار مستلزم تدوین و اجرای سیستم کنترل و ارزشیابی است تا مدیر همواره از
فرایند عملیات فعل تفویض شده آگاهی یافته و باز خوردهای لازم را به تفویض شونده
ارائه نماید. تفویض اختیار خارج از چارچوب های فوق صدمات جبران ناپذیری را به
مجموعه نهاد و سازمان وارد می آورد و خلاصه اینکه تفویض اختیارهرگز به معنای رها
سازی مطلق مسئولیت نیست بله باید گام به گام از آن مراقبت کرد و بر آن نظارت کرد . |