در طی سالیان گذشته و خصوصا دو دهه گذشته افزودن اسانس میوه و سایر محصولات غذایی و معطر ، انواع و اقسام معسلها را در اختیار مصرف کننده قرار داده است. از آنجاییکه صنایع دخانیات در جهان اساساً ، سلامت مصرف کننده را در اولویت قرار نمیدهد .  قوانین دخانیات در هر کشوری محدودیت هایی برای تولید و عرضه این محصولات قائل شده است .در کشورهای که عرضه تنباکو با محدودیت روبروست ،   تولید کنندگان به سمت ارائه محصولاتی بدون تنباکو مبادرت کرده اند، در این محصولات  برشهای میوه، سنگ ، ویا موادی مانند تفاله نیشکر به جای تنباکو به کار رفته است.

اما بررسی ها علمی نوین نشان داده اند که این دست از تولیدات بدون تنباکو اعم از میوه ، سنگ و برگ توت و نعنا برای مصرف کننده خطر کمتری نسبت به تنباکو ندارند. و در مواردی دود ناشی از آنهاممکن است  خطرناک تر هم باشد.

شرکت مانی توتون کیش علیرغم اینکه از نظر تولید معسل تنباکو محدودیتی ندارد ، با رویکرد جدیدی وارد این صنعت شده است و معسل جدیدی را معرفی کرده است که بر پایه گل اسطوخودوس است . این محصول مانیا نام دارد.

روغن اسطوخودوس از لینالول ، لینالیل استات ، یوکالیتول و کامفر تشکیل شده است . و مشابهتی با مواد موجود در تنباکو ندارد.

دود حاصله از مصرف مانیا ناشی از روغن اسطوخودوس میباشد و استنشاق روغن اسطوخودوس بر اساس مطالعه منتشر شده در مجله بیوشیمی در سال 2019 در مراقبت از عروق قلبی و رفع انسداد کرونری اثر خوبی را نشان داده است.

در مطالعه دیگری که در سال 2008 در مجله بین المللی بیماری های قلبی به چاپ رسیده مصارف استنشاقی اسطوخودوس در محافظت از عروق قلبی به اثبات رسیده است

در مطالعه دیگری در سال 2011 اثرات استنشاقی اسطوخودوس برای جلوگیری از الزایمر نشان داده شده است.

در مطالعه دیگری در 2019 نیز اثرات ضد میکروبی در موارد عفونت دستگاه تنفسی بر روی باکتریهای خطرناکی مانند سودوموناس به اثبات رسیده است .

عصاره و روغن آن برای درمان افسردگی و اضطراب چه بصورت خوراکی و چه استنشاقی سالهاست که در اروپا،آمریکا ، چین ، هند و ایران مورد استفاده میباشد.

استفاده از محصول مانیا برای قلیان در مواردی که مصرف کننده مایل به ترک تنباکو میباشد ایده آل است.

برای بیماران قلبی که قادر به ترک مصرف قلیان نیستند، جایگزین فوق العاده ای است ،  علاوه بر اینکه مضرات تنباکو را ندارد ، اثرات مفید آن نیز به تایید مراکز علمی رسیده است .

برای بیماران آسمی نیز جایگزین مناسبی است زیرا استنشاق روغن آن برای برطرف کردن زکام و بهبودی آسم کاربرد دارد.

در موارد عفونت دستگاه تنفسی نیز میتواند جایگزین مناسب برای تنباکو باشد.

این محصول با میزان ذغال به مراتب کمتری نیز مصرف میشوند که مونواکسید کربن کمتری وارد خون مصرف کننده خواهد شد .

در مطالعات نوینی که از آنالیز دود قلیان از این محصول به دست آمده از سایر محصولات دخانیات ضرر کمتری دارد ، در نهایت برای کسی که سابقه مصرف قلیان را ندارد، به هیچ وجه توصیه نمیشود.

دکتر سعید فارغ بال

جراح و متخصص مغز و اعصاب