به گزارش خبر نگار اقتصاد کیش مشکلات قشر کارگر و نیروی کار مبحث طولانی و پیچیده ای است  و به دلایل مختلف صدای این قشر  از جامعه کمتر به  گوش می رسد.کارگرانی که با شرایط سخت آب و هوایی و تورم بالا در کیش مشغول به کار هستند راه  به جایی نمی برند و در نهایت اگر از این شرایط خسته شوند در دو راهی که مقابلشان گذاشته می شود بین ماندن با همین شرایط و رفتن مجبور به رفتن می شوند . و این به معنی همان جمله معروف " همینی که هست "  نمود عینی پیدا می کند .

در ابتدای گزارش لازم به ذکر است که برای تهیه گزارش میدانی با موضوع " مشکلات کارگران  درکیش " برخلاف گزارشهای دیگری که تهیه کردم چالشهای بسیاری داشتم . تعداد زیادی از کارگران علیرغم داشتن مشکلات حاضر به گفتگو و طرح مشکلات خود نشدند . یکی از کارگران شاغل در یک کافه با گفتن جمله " به اندازه کافی برای خودم دردسر دارم از گفتگو سرباز زد . " این بدان معنی تعبیر می شود که برخی از آنها در نتیجه عدم امنیت شغلی و ترس از دست دادن کار، حاضر به ریسک نیستند  و حتی اگر کسی بخواهد کمکشان کند  تا قدری از بار مشکلاتشان کم شود دستشان را پس می زنند . و به شرایط حداقلی و سختشان راضی هستند. شاید کمک به بهبود شرایط کارگران در کیش از همین موضوع فرهنگ سازی باید آغاز شود و آن این است که آنها واهمه ای از بیان مشکلات خود نداشته باشند .

مشکلات کارگران در کیش

اما در این بین تعداد معدودی از کارگران حاضر به گفتگو شدند .

 یک کارگر که به مدت 5 سال است در کیش مشغول به کار است  گفت : در یک شرکت گردشگری  مشغول به کار هستم و با توجه به ساعت کاری که دارم حقوق بسیار پایینی دریافت میکنم سرویس رفت و آمد ندارم و بیشتر حقوقم صرف رفت و آمد و هزینه جاری روزانه می شود  و در همان هفته اول تمام حقوقم خرج می شود بنابراین مجبورم شبها در یک مکان گردشگری و تفریحی در ساحل بازاریابی کنم و مشتری معرفی کنم تا بتوانم فقط هزینه های زندگی ام در کیش تامین شود . دیگر به پس انداز یا تفریحات دیگر بودجه ام نمی رسد . من با روزی 16 ساعت  از حداقلهای یک زندگی ساده هم  بی بهره هستم .

در ادامه گزارش میدانی یک نیروی کار شاغل دریک شرکت تفریحات ساحلی و دریایی در رابطه با شرایط کار و زندگی در کیش گفت : من بصورت بازاریابی کار میکنم حقوق ثابت ندارم بیمه هم نیستم به ازای هر مشتری که معرفی میکنم ، کمتر از ده درصد به عنوان پورسانت دریافت میکنم . که با توجه به تورم و شرایط اقتصادی گردشگران به سختی می توانم مشتری جذب کنم هر چه در روز کسب میکنم در همان روز خرج هزینه های روزانه می شود بطوریکه حتی نمی توانم جایی را برای خودم اجاره کنم .  

وی می افزاید: برای کار به یک رستوران رفتم که جای خواب هم داشته باشم . ساعت کاری از ساعت 6 صبح الی 1 نیمه شب بود و یک اتاق هم برای خوابیدن در نظر گرفته بودند که بدون بیمه وحقوق ماهیانه پایین برای 19 ساعت کاری بود . به دلیل ساعت کاری زیادی که داشت نرفتم .

در ادامه گزارش یک خانم میانسال که نقش حنا بر روی دست مشتریان می بندد در رابطه با شرایط کاری خود گفت : من سرپرست 5 فرزندم هستم از بندرعباس به اینجا آمده ام تا بتوانم به وسیله هنر دستم هزینه های زندگی خودم و فرزندانم را تامین کنم اما مدام  به اینجا سرکشی می کنند و از من می خواهد اینجا را ترک کنم . من حاضرم مبلغی به عنوان سود از فروش در ازای در اختیار گذاشتن مکان برای انجام کار بپردازم تا بتوانم با خیال راحت به کارم بپردازم . گردشگران از دیدن هنر لذت میبرند و با میل و رغبت استقبال می کنند . که اگر سازمان برای امثال من سازوکاری در نظر بگیرد هم برای توسعه و رونق گردشگری خوب است هم برای گردشگران که از خدمات متنوعی بهره میبرند .

یک کارگر دیگر که کارت ملوانی دارد و در حوزه گردشگری دریایی فعالیت دارد  در رابطه با شرایط کار خود گفت : ملوان قایق هستم و کارت ملوانی دارم  یکسری مشکلات مربوط به شرایط خاص جوی است آب در بعدازظهر فروکش میکند و اسکله در وضعیت خوبی قرار ندارد . برای حوزه گردشگری اسکله مناسب نداریم .

وی در رابطه با شرایط کار خود گفت : من درصدی کار میکنم هزینه ها  بالاست با توجه به توافقی که با صاحب قایق دارم نصف هزینه های سوخت  با من است . و عمده درآمد من صرف استهلاک قایق میشود و پس از کسر هزینه ها مبلغ ناچیزی برایم می ماند . 

 علاوه بر همه اینها بازاریابی و  جذب مشتری هم به عهده خودم است . و با تمام این سختیها حتی در توانم نیست که یک خانه یا اتاق برای خودم اجاره کنم . خانواده ام در شهر دیگری هستند و ماهیانه باید مبلغی برای آنها واریز کنم . سال به سال اوضاع اقتصادی در کیش بدتر می شود . و شرایط ماندن در اینجا سختتر می شود .

نیروی کار دیگری که در این گفتگو شرکت کرد کارمند قراردادی یکی از شرکت ها است وی در رابطه با شرایط کارش در کیش گفت: بعد از 12 سال سابقه کار و 13 ساعت کاری دریافتی من  در حد قابل قبولی نیست   از نظر  اسکان نیز  در یک کمپ اسکان دارم   .

یک نیروی کار شاغل در اجاره موتور گفت : 15 سال در جزیره مشغول به کار هستم  موتورها متعلق به خودم است و خودم هم برای آنها بازاریابی میکنم و مشتری پیدا میکنم یعنی هم کارفرما هستم و هم کارگر ولی باوجود اینکه سرمایه از خودم است و خودم هم مشتری را پیدا می کنم اصلا بصرفه نیست . هر روز که بلند میشوم استرس دارم تورم از یک طرف و رکورد از طرف دیگر شرایط کار را سخت کرده است . استهلاک موتور بالاست  و حتی نمی توانم پس اندازی داشته باشم. هدف بلندمدتی ندارم و در زندگی دچار روزمره گی شده ام .

راهکارهایی برای بهبود وضعیت موجود

ضروری است که برنامه ریزیهای بلند مدت و کلان در این حوزه در دستور کار قرار گیرد این برنامه باید با توجه به پتانسیلهای منطقه و نیازها و مشکلات کارگران تدوین شود . و به طور مستمر و با مشارکت نهاد متولی مورد نظارت و بازرسی قرار بگیرد .  

 و در گام نخست به نظر میرسد برای تغییر شرایط کنونی و رشد و شکوفایی کارگران و بهبود شرایط زندگی آنها نیاز به اصلاح و تغییرات اساسی در قوانین مناطق آزاد در حوزه کار و کارگر است.  

 در گام دوم وجود نهادهای نظارتی قوی می باشد . نظارتهای سازمان متولی این حوزه  بر نحوه اجرای قوانین وضع شده توسط کارفرما صورت گیرد .

وضعیت کارگران در کشورهایی با اقتصاد پیشرفته

 در جامعه ای که کارگر امنیت شغلی نداشته باشد پایه های اقتصاد سست و لرزان است . و از بعد اجتماعی نیز  شکاف عمیق بین طبقات در جامعه، منجر به آسیبهای غیرقابل جبران به کشور خواهد شد و تبعات این موضوع به تدریج در بلند مدت موجب فروپاشی کامل اقتصاد  و فرهنگ جامعه خواهد شد .

مشاهدات و آمارهای رسمی نشان می دهد در کشورهای صنعتی و پیشرفته حقوق کارگران از جمله مسائل کلان و مهم کشورهاست  و تشکلهای بسیار قدرتمندی جهت حمایت از حقوق کارگر وجود دارد . حمایتهای جدی در قالب" سندیکای کارگران "وظایف خود را در راستای سیاستهای حمایتی انجام می دهد . که نتیجه آن قدرت و شکوفایی اقتصادی این کشورها است . یک کارگر درکشورهای صنعتی و پیشرفته دارای حقوقی است که متضمن یک زندگی مرفه ، آرام  و آینده ای مطمئن است . اما مسئله حقوق کارگران در کشور ما متفاوت است و حمایتهای لازم و قانونی از آنها نمی شود . باید این موضوع را قبول کنیم که پیشرفت اقتصاد بدون سامان دادن شرایط و معیشت کارگران سرابی بیش نیست. همانطور که کشورهای پیشرفته و اقتصادهای برتر دنیا سالها پیش به این نتیجه رسیده اند و در قانونگذاری  و تصمیم گیریهای خود اهمیت ویژه ای به حقوق کارگر داده و حمایتهای قانونی را در نظر گرفته اند .

معیشت کارگر در کیش

در جزیره کیش موضوع به دلیل هزینه بالای زندگی در کیش بسیار چشمگیرتر از سایر نقاط ایران است و این تفاوت خود را در قالب محرومیتهای بسیاری نشان می دهد .  فقر و محرومیت قشر کارگر در کیش بیشتر خودنمایی می کند . تا زمانی که کارگر و حقوق او را به عنوان یک حقیقت غیر قابل انکار نپذیریم و به شرایط کارگر اهمیت ندهیم امیدی به بهبود اقتصاد نیست .

توجه به معیشت کارگر یکی از  بسترهای لازم اقتصاد پیشرفته بر مبنای برد - برد است . به این معنی که در قبال حمایتهای قانونی و مناسب از کارگر که نتیجه آن کارآیی بهتر کارگر است بهره وری بالا نصیب کارفرما میشود . و از بعد اجتماعی و فرهنگی نیز به نفع کل جامعه است .

کارگر به امید یک زندگی بهتر  وارد کیش می شود و با کار و فعالیت خود در شکوفایی صنعت و اقتصاد کیش تاثیر انکارناپذیری دارد .